Bị ngộ độc thực phẩm phải xử lý như thế nào trong ngày Tết

Theo Mitzi Baum, Giám đốc điều hành của Stop Foodborne Illness, một tổ chức y tế công cộng ủng hộ những cải tiến trong ngành an toàn thực phẩm, thời gian cần thiết để cơ thể bạn thanh lọc mọi thứ tùy thuộc vào lượng vi trùng gây bệnh lây truyền trên thực phẩm bạn ăn vào. 

Hầu hết các trường hợp ngộ độc thực phẩm đều nhẹ và thuyên giảm sau vài ngày nghỉ ngơi tại nhà, mặc dù có một số trường hợp hiếm gặp cần được chăm sóc y tế ngay lập tức.

Không có cách nào chính xác để dự đoán ngộ độc thực phẩm sẽ kéo dài bao lâu, nhưng có nhiều cách để giúp quá trình phục hồi diễn ra suôn sẻ hơn.

Hình minh họa

Ngộ độc thực phẩm bắt đầu như thế nào?

Bệnh do thực phẩm xảy ra khi bạn tiêu thụ thực phẩm hoặc đồ uống bị ô nhiễm. Điều này có thể xảy ra khi vi sinh vật xâm nhập vào môi trường có điều kiện tối ưu để phát triển và nhân đôi ra.

Hầu hết các vi khuẩn hoặc vi rút gây bệnh đều phát triển theo cấp số nhân trong thực phẩm có nhiệt độ dao động trong khoảng từ 4⁰C - 60⁰C. Điều này xảy ra do ăn thực phẩm để quá lâu ở nhiệt độ phòng, thực phẩm chưa nấu chín và sống. 

Theo Bộ Nông nghiệp Hoa Kỳ các vi khuẩn như E. coli, Staphylococcus vàng và salmonella có thể tăng gấp đôi số lượng trong vòng chưa đầy 20 phút trong thực phẩm thừa để lại.

Theo ước tính của Trung tâm Kiểm soát và Phòng ngừa Dịch bệnh Hoa Kỳ, khoảng 1 trong 6 người sống ở Hoa Kỳ sẽ bị bệnh do thực phẩm, bao gồm ngộ độc thực phẩm hàng năm. Thủ phạm phổ biến nhất là các loại norovirus, salmonella, Clostridium perfringens, campylobacter và Staphylococcus aureus.

Bao lâu bạn có thể bị ngộ độc thực phẩm?

Mọi người thường nghĩ ngộ độc thực phẩm xảy ra ngay lập tức nhưng không phải lúc nào cũng như vậy.

Theo Nima Majlesi, giám đốc khoa độc chất y tế tại Bệnh viện Đại học Staten Island, thời gian để mọi người cảm nhận được tác động của ngộ độc thực phẩm phụ thuộc vào loại vi khuẩn. Một số vi khuẩn có thể có thời gian ủ bệnh từ một đến hai ngày.

Majlesi cho biết khi mọi người cảm thấy buồn nôn khá nhanh sau khi ăn, đó có thể là do vi khuẩn Staphylococcus Aureus. Vi khuẩn tạo ra độc tố có thể khiến bạn bị bệnh trong vòng 30 phút đến 8 giờ sau khi tiêu thụ. Ngộ độc thực phẩm do tụ cầu khuẩn thường bắt đầu bằng các cơn co thắt dạ dày, buồn nôn và ói mửa.

Ảnh minh họa

Mất bao lâu để hồi phục sau ngộ độc thực phẩm?

Nếu ngộ độc thực phẩm do độc tố do tụ cầu gây ra, bệnh sẽ kéo dài không quá một ngày. Tiến sĩ Pratima Dibba, bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa tại Văn phòng Y tế Manhattan, cho biết mọi người có xu hướng hồi phục sau ngộ độc thực phẩm từ một đến hai ngày, nhưng các trường hợp có thể kéo dài đến hai đến bốn tuần sau khi tiếp xúc.

'Một số trường hợp ngộ độc thực phẩm có thể kéo dài 14 ngày và bạn có thể bị tiêu chảy liên tục', Majlesi nói thêm. 'Nói chung, càng nghiêm trọng thì thời gian càng ngắn.'

Có cách nào chữa khỏi ngộ độc thực phẩm nhanh chóng?

Tiến sĩ Dibba cho biết không có phương pháp điều trị nào có thể tăng tốc độ hồi phục. Cơ thể bạn cần có thời gian để đào thải các chất độc gây ngộ độc thực phẩm, thường là từ 24 - 48 giờ.

Khi bị ngộ độc thực phẩm, Majlesi khuyên bạn nên bổ sung nước thường xuyên. Nếu bạn đang bổ sung dung dịch điện giải, hãy đảm bảo sản phẩm có ít đường. Ông nói: 'Một số dung dịch điện giải có quá nhiều đường và thực sự có thể khiến bệnh tiêu chảy trở nên trầm trọng hơn, vì vậy bạn phải cẩn thận về điều đó'.

Viện Y tế Quốc gia khuyến cáo người lớn nên thay thế chất lỏng bị mất bằng nước canh và đồ uống thể thao. Ngoài ra, người bị nên dùng nước trái cây pha thêm nước để loãng hơn. Mặt khác, trẻ em nên sử dụng dung dịch bù nước đường uống như Pedialyte để giảm triệu chứng ngộ độc thực phẩm.

Bạn cũng nên tránh xa thức ăn đặc trong 24 giờ, đặc biệt nếu bạn gặp khó khăn trong việc nuốt thức ăn. Majlesi cho biết làm như vậy sẽ giúp hệ tiêu hóa có thời gian nghỉ ngơi và phục hồi trong giai đoạn viêm này. 

Người lớn có thể dùng thuốc chống tiêu chảy không kê đơn như bismuth subsalicylate (tên thương hiệu Kaopectate và Pepto-Bismol) hoặc loperamid (tên thương hiệu Imodium) để kiểm soát các triệu chứng tiêu chảy.

Sau 24 giờ, Majlesi khuyên bạn nên ăn những miếng nhỏ thức ăn nhạt có nhiều carbohydrate. Chế độ ăn BRAT gồm chuối, cơm, sốt táo, bánh mì nướng rất tốt nếu bạn đang bị tiêu chảy. Bánh quy mặn cũng thường có thể dung nạp được và có thể giúp thay thế chất điện giải bị mất.

Nếu bạn đang phải đối mặt với tình trạng buồn nôn và nôn mửa, Dibba khuyên bạn không nên ăn thực phẩm nhiều gia vị, sữa, thực phẩm tạo ra khí và thực phẩm dạng sợi. 

Bà nói: 'Rất nhiều người nghĩ rằng ăn salad sẽ tăng cường hệ thống miễn dịch của họ, nhưng thực tế, thực phẩm giàu chất xơ có thể làm trầm trọng thêm các triệu chứng, gây đầy hơi và khó chịu ở bụng'.

Khi nào cần gặp bác sĩ

Có một số tình huống cần phải đến bệnh viện. Người lớn tuổi và những người có hệ miễn dịch suy yếu nên đến gặp bác sĩ ngay để điều trị ngộ độc thực phẩm. Ngoài ra, Majlesi cho biết mọi người nên đến phòng cấp cứu nếu các triệu chứng của họ kéo dài trong một tuần, nếu họ cảm thấy choáng váng hoặc nếu họ bị tiêu chảy ra máu. 

Dibba nói: 'Nếu các triệu chứng trở nên rất nghiêm trọng hoặc bạn không đáp ứng với liệu pháp hỗ trợ, hãy tìm kiếm sự chăm sóc y tế ngay lập tức'.