Cảnh báo nguy cơ ngộ độc từ nấm mọc tự nhiên trong mùa mưa

Bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tây Ninh thăm khám cho bệnh nhân ăn nấm bị ngộ độc được cấp cứu vào khoảng 0 giờ ngày 16/6/2026

Mới đây, khoảng 0 giờ ngày 16/6, Bệnh viện đa khoa Tây Ninh tiếp nhận 3 bệnh nhân trong cùng một gia đình ở ấp Tân Lợi, xã Tân Phú nhập viện cấp cứu với các biểu hiện nôn ói, đau bụng và tiêu chảy sau bữa ăn tối. Theo người nhà bệnh nhân, trong bữa ăn có sử dụng khoảng 100gram nấm được hái phía sau nhà. Loại nấm này mọc riêng lẻ, có dạng tròn, màu nâu sẫm và bị nhầm tưởng là nấm mối nên được dùng để chế biến món ăn.

Khoảng 3 giờ sau khi ăn, cả 3 người đều xuất hiện các triệu chứng như nôn nhiều, đau bụng, tiêu chảy, đau đầu, chóng mặt và hoa mắt. Nhờ được đưa đến cơ sở y tế kịp thời, tình trạng sức khỏe của các bệnh nhân đã được kiểm soát và đang hồi phục tốt. Tuy nhiên, vụ việc tiếp tục gióng lên hồi chuông cảnh báo về nguy cơ ngộ độc từ các loại nấm mọc tự nhiên.

Theo ngành y tế, những trường hợp xuất hiện triệu chứng tiêu hóa trong vòng dưới 6 giờ sau khi ăn thường có mức độ nguy hiểm thấp hơn các ca ngộ độc khởi phát muộn. Tuy nhiên, người bệnh vẫn cần được theo dõi chặt chẽ bởi một số loại nấm chứa độc tố có khả năng gây tổn thương gan, thận, hệ thần kinh và nhiều cơ quan khác trong cơ thể.

Điều đáng lo ngại là nhiều loại nấm độc có hình dạng, màu sắc rất giống với nấm ăn được, khiến việc nhận biết bằng mắt thường hoặc kinh nghiệm dân gian dễ dẫn đến sai lầm. Các chuyên gia y tế cho biết, nấm độc có màu sắc sặc sỡ, làm đen đũa bạc hoặc có thể thử độc bằng cách cho động vật ăn trước đều không có cơ sở khoa học. Trên thực tế, nhiều loại nấm cực độc có hình thức rất giống nấm ăn và vẫn giữ nguyên độc tính ngay cả khi đã được nấu chín hoặc sấy khô.

Khi ăn phải nấm độc, người bệnh có thể xuất hiện các triệu chứng như đau bụng dữ dội, buồn nôn, nôn nhiều, tiêu chảy, chóng mặt, mệt mỏi, chân tay lạnh, khát nước, tiểu ít hoặc không tiểu được. Trường hợp nặng có thể dẫn đến co giật, khó thở, suy gan, suy thận cấp và tử vong. Đặc biệt, những trường hợp xuất hiện triệu chứng sau nhiều giờ hoặc từ 20 giờ trở lên thường có tiên lượng nặng và việc điều trị gặp nhiều khó khăn.

Trước thực trạng trên, Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh Tây Ninh khuyến cáo người dân tuyệt đối không sử dụng các loại nấm không rõ nguồn gốc, không xác định được chủng loại. Chỉ nên sử dụng các loại nấm đã được kiểm định an toàn và lưu hành hợp pháp trên thị trường. Người dân không nên hái nấm mọc hoang trong rừng, ngoài đồng ruộng hoặc khu vực vườn nhà để làm thực phẩm nếu không có kiến thức chuyên môn về nhận diện nấm.

Bên cạnh đó, cần loại bỏ những cây nấm có dấu hiệu hư hỏng, dập nát hoặc quá già. Nấm tươi nên được sử dụng trong thời gian ngắn và bảo quản đúng quy định. Các cơ sở kinh doanh dịch vụ ăn uống cần kiểm soát chặt chẽ nguồn nguyên liệu nấm trước khi đưa vào chế biến.

Khi nghi ngờ có người bị ngộ độc sau khi ăn nấm, cần nhanh chóng đưa nạn nhân đến cơ sở y tế gần nhất để được cấp cứu và điều trị kịp thời. Đồng thời, giữ lại mẫu nấm, thức ăn hoặc chất nôn của người bệnh để hỗ trợ xác định nguyên nhân gây ngộ độc. Tuyệt đối không tự ý điều trị tại nhà hoặc sử dụng các bài thuốc dân gian chưa được kiểm chứng.

Ngộ độc nấm là tai nạn thực phẩm hoàn toàn có thể phòng tránh nếu mỗi người dân nâng cao nhận thức và thực hiện nghiêm các khuyến cáo của cơ quan y tế. Trong mùa mưa, mỗi người cần chủ động lựa chọn thực phẩm an toàn, đồng thời tuyên truyền, nhắc nhở người thân và cộng đồng không tự ý sử dụng nấm mọc tự nhiên.

Sở Y tế Tây Ninh khuyến cáo người dân ghi nhớ thông điệp: 'Không chắc chắn là nấm ăn được thì tuyệt đối không ăn'. Đây là biện pháp đơn giản nhưng hiệu quả nhất để bảo vệ sức khỏe, tính mạng của bản thân, gia đình và cộng đồng.