Thế giới lập kỷ lục về năng lượng tái tạo nhưng vẫn phụ thuộc nhiên liệu hóa thạch

(Ảnh minh họa: nhandan.vn)

Công suất điện từ các nguồn năng lượng tái tạo trên toàn cầu đã tăng kỷ lục trong năm 2025, song tốc độ này vẫn chưa đủ để thế giới đạt mục tiêu tăng gấp 3 lần công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030.

Theo báo cáo công bố ngày 21/9 của Cơ quan Năng lượng tái tạo quốc tế (IRENA), thế giới đã bổ sung 693GW công suất năng lượng tái tạo trong năm 2025, nâng tổng công suất lên 5,15TW. Mức tăng trong một năm tương đương hơn một nửa tổng công suất điện được lắp đặt tại Mỹ.

Để thực hiện mục tiêu tăng gấp 3 lần công suất năng lượng tái tạo vào năm 2030, được các nước nhất trí tại Hội nghị lần thứ 28 Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (COP28) năm 2023, thế giới cần nâng công suất lên 11,2TW. Nếu duy trì tốc độ tăng trưởng của năm 2025, công suất toàn cầu sẽ đạt khoảng 10,6TW vào năm 2030, vẫn thấp hơn mục tiêu 0,6TW. Tuy nhiên, khoảng cách này đã thu hẹp so với mức thiếu hụt 0,9TW trong đánh giá của IRENA năm ngoái.

Phát biểu tại hội nghị về thúc đẩy ngành công nghiệp, ông Simon Stiell, Thư ký điều hành Công ước khung của Liên hợp quốc về biến đổi khí hậu (UNFCCC), cho biết việc phát triển năng lượng tái tạo đã giúp thế giới tránh được gần 500 tỷ USD chi phí nhiên liệu hóa thạch. Ông cho rằng những lợi ích kinh tế này đang góp phần thúc đẩy quá trình chuyển đổi sang năng lượng sạch.

IRENA nhận định năng lượng tái tạo tiếp tục là nguồn điện mới có sức cạnh tranh về chi phí tại phần lớn các thị trường trong năm 2025. Tuy nhiên, thế giới vẫn chậm tiến độ trong mục tiêu tăng gấp đôi tốc độ cải thiện hiệu quả sử dụng năng lượng vào năm 2030. Cơ quan này khuyến nghị các nước nâng cấp lưới điện và kết hợp điện Mặt Trời, điện gió với hệ thống lưu trữ bằng pin để bảo đảm nguồn cung điện ổn định với chi phí cạnh tranh.

Ông David Waskow, Giám đốc Sáng kiến Khí hậu quốc tế thuộc Viện Tài nguyên thế giới (WRI), lưu ý rằng đà tăng của năng lượng tái tạo vẫn chưa đủ để làm giảm mức sử dụng nhiên liệu hóa thạch, do nhu cầu năng lượng toàn cầu tiếp tục tăng. Theo ông, nhu cầu sử dụng các hệ thống làm mát trong bối cảnh Trái Đất nóng lên, cùng với sự phát triển của trí tuệ nhân tạo (AI) và các trung tâm dữ liệu, đang là hai động lực lớn làm gia tăng nhu cầu năng lượng.

Theo Đánh giá thống kê năng lượng thế giới của Viện Năng lượng công bố tháng 6/2026, nhiên liệu hóa thạch vẫn đáp ứng 86% tổng nhu cầu năng lượng toàn cầu trong năm 2025 và mức sử dụng các nguồn nhiên liệu này tiếp tục tăng về lượng tuyệt đối.