Sự thật sau ca khúc triệu view bị nghi là AI

Tác giả ca khúc Say một đời vì em Hương My Bông - Ảnh: NVCC

Cộng đồng yêu nhạc gần đây xôn xao trước một hiện tượng âm nhạc mạng có tên Say một đời vì em. Bản nhạc được đăng tải trên kênh YouTube Ken Quách từ ngày 8.8 với giọng hát được tạo bởi công nghệ AI đã nhanh chóng thu hút hơn 15 triệu lượt xem, trở thành một cơn sốt thực sự.

Sức lan tỏa của ca khúc càng được nhân lên khi nhiều nghệ sĩ có tiếng như Nguyên Vũ, Anh Quân Idol, Phan Đinh Tùng, Minh Thu, Hà Nhi... hưởng ứng bằng những bản cover đầy cảm xúc.

Thế nhưng, đi kèm với sự nổi tiếng ấy là một sự hiểu lầm không đáng có. Nhiều trang báo, trang tin và thậm chí một số nghệ sĩ đã nhầm tưởng rằng Say một đời vì em là tác phẩm do trí tuệ nhân tạo sáng tác ra. Trước tình hình đó, người viết nên bài hát - tác giả Hương My Bông  đã phải đứng ra để minh định sự thật.

Tác giả khẳng định, Say một đời vì em hoàn toàn không phải là sản phẩm sáng tác của AI. Cô cho biết mình đã hoàn thiện bài hát này từ tháng 5, với tựa đề ban đầu là Men say và có bản thu âm đầu tiên bằng chính giọng nữ của mình.

Chia sẻ một cách chân thành, Hương My Bông nói rằng nếu mọi người đọc kỹ và suy ngẫm, sẽ thấy rằng AI khó có được sự liên tưởng giàu tính trừu tượng, những trải nghiệm và cảm xúc vừa thực, vừa đau, vừa sâu sắc đến vậy.

Sự hiểu lầm bắt nguồn từ việc bản nhạc đầu tiên được công bố trên kênh YouTube của Ken Quách vào ngày 8.8 với dòng chú thích hai tác giả là Ken Quách và Hương My Bông, kèm theo logo AI Music Box. Vì Hương My Bông vốn là một người ẩn danh, ít xuất hiện trên mạng xã hội, công chúng đã mặc nhiên nghĩ rằng đây là sản phẩm của AI hoặc của riêng Ken Quách.

Hương My Bông giải thích, toàn bộ phần hồn cốt của ca khúc, từ giai điệu, ca từ, bản ký âm cho đến bản thu melody gốc đều do một mình cô viết và thu âm bằng giọng thật. Sau khi sáng tác xong, cô mới tìm đến Ken Quách để nhờ phối khí và sản xuất bản audio dựa trên giai điệu gốc đã có.

Để chấm dứt mọi tranh cãi, Ken Quách cũng đã chính thức ký chuyển nhượng toàn bộ quyền tác giả bản phối khí cho Hương My Bông vào ngày 11.9 và có văn bản xác nhận mình không phải đồng tác giả và không có tranh chấp.

Tác giả Hương My Bông cũng bày tỏ quan điểm sâu sắc về vai trò của AI trong âm nhạc. Cô thừa nhận AI là một công cụ hỗ trợ đắc lực trong thời đại ngày nay, giúp các nhạc sĩ, đặc biệt là những người không chuyên, hiện thực hóa ý tưởng nhanh hơn, thử nghiệm nhiều màu sắc, nhịp điệu và chất giọng khác nhau mà không cần đến một ê-kíp hùng hậu.

Tuy nhiên, cô cũng nhấn mạnh rằng AI không thể tự tạo ra linh hồn cho một ca khúc. Nó chỉ vận hành dựa trên dữ liệu và thuật toán, trong khi tất cả những thứ làm nên giá trị đích thực của một bài hát - chỉ có thể bắt nguồn từ con người.

Với Say một đời vì em, AI chỉ đóng góp một phần rất nhỏ trong khâu thể hiện, còn 100% ca từ và giai điệu đều được viết nên từ những trải nghiệm cá nhân đầy day dứt của chính tác giả.

Lý giải cho việc lựa chọn giọng hát AI thay vì mời một ca sĩ thật, Hương My Bông bộc bạch rằng bài hát ra đời từ những câu chuyện rất riêng tư. Khi hoàn thành sáng tác, cảm xúc trong cô vẫn còn nguyên vẹn và rất mong manh. Cô chưa sẵn sàng để giao ca khúc ấy cho bất kỳ ai khác thể hiện, vì sợ rằng màu sắc giọng hát của người khác có thể làm lệch đi tinh thần, câu chuyện và cảm xúc ban đầu.

Việc sử dụng AI được mô phỏng từ chính giọng hát gốc mà cô đã thu, là một lựa chọn an toàn và phù hợp nhất lúc bấy giờ. Nó giúp tạo ra một bản demo hoàn chỉnh, đúng tinh thần và đúng nhịp cảm xúc mà không cần phải chờ đợi hay phụ thuộc vào bất kỳ ai, kịp thời 'giữ lại cảm xúc' vừa mới hình thành.

Cô nhận xét AI có nhiều ưu điểm như hát đúng giai điệu, giữ nhịp ổn định, tái tạo màu giọng gần với bản gốc, nhưng nó không bao giờ có thể thay thế một ca sĩ thật, bởi nó không biết thở, không có ký ức và không có những rung cảm thực sự.

Câu kết luận của Hương My Bông cũng chính là thông điệp sâu sắc nhất: 'AI là công cụ hỗ trợ rất tốt, nhưng linh hồn của bài hát vẫn phải đến từ con người'.