Thợ may già hóa và rời nghề, trong khi nhu cầu vẫn tăng cao

Thợ may Kil Bae làm việc trong cửa hàng. Ảnh: AP

Nhu cầu thợ may gia tăng

Miệt mài bên chiếc máy may, thợ may Kil Bae đang lên lai một chiếc váy trong cửa hàng may 85 Custom Tailor ở Manhattan. Một khách hàng mới bước vào với chiếc áo khoác Tommy Hilfiger cổ điển mà anh muốn chỉnh sửa cho gọn hơn.

Khách hàng đã mua chiếc áo bomber hai mặt, trong đó một bên kẻ caro, một bên màu đỏ, với giá 20USD tại cửa hàng đồ cũ. Anh sẵn sàng chi 280USD để chỉnh lại cho vừa vặn.

Theo lời người thợ may, những yêu cầu sửa đồ với mức chênh lệch giá lớn như vậy từng được xem là điều kỳ lạ vài năm trước, nhưng giờ đây lại giúp công việc tại cửa hàng một người của ông luôn bận rộn.

Ông Bae cẩn thận kiểm tra chiếc áo khoác cotton trước khi ghim lại, di chuyển quanh khách hàng như một nhà điêu khắc với chiếc đục trong tay. 

Ông bắt đầu học nghề may từ năm 17 tuổi tại quê nhà Hàn Quốc. Giờ đây, ở tuổi 63, ông là một trong số những người thợ ngày càng hiếm hoi tại Mỹ, khi các thợ may chuyên nghiệp, thợ may đo và thợ may trang phục đang dần rời khỏi lực lượng lao động, dù nhu cầu đối với dịch vụ này đang tăng trở lại.

Theo các chuyên gia trong ngành thời trang, những người mua sắm lớn lên cùng xu hướng thời trang nhanh dùng một lần đang tìm đến thợ may và thợ chỉnh sửa quần áo để biến những món đồ mua sẵn thành vừa vặn hơn hoặc mang dấu ấn cá nhân, hồi sinh đồ secondhand hoặc kéo dài tuổi thọ tủ đồ của mình. 

'Tôi khuyên các bạn trẻ nên theo nghề này vì công việc này không thể bị thay thế bởi AI. Mỗi cơ thể khác nhau, mỗi dáng người khác nhau. AI không thể làm giống như vậy. Nếu tôi đóng cửa tiệm này, tôi vẫn có thể ra ngoài và tìm được công việc khác', ông Bae nói, đồng thời cho biết trí tuệ nhân tạo có thể tự động hóa việc thiết kế rập, nhưng hiện vẫn chưa thể tái tạo được sự khéo léo của thợ may. 

Tuy nhiên, giống như nghề khác, việc may đo và chỉnh sửa quần áo theo yêu cầu cá nhân trong nhiều năm qua chưa thu hút đủ lao động mới để thay thế những người thợ làn nghề đang dần nghỉ hưu sau hàng chục năm gắn bó với nghề.

Nghề đang già hóa

Cách đây gần hai năm, Cục Thống kê Lao động Mỹ ước tính có chưa đến 17.000 thợ may, thợ may đo và thợ may trang phục làm việc tại các cơ sở kinh doanh trên toàn quốc, giảm 30% so với một thập kỷ trước.

Các chuyên gia trong ngành thời trang cho rằng mức thu nhập từ nghề may, so với kỹ năng cần có và sự vất vả về thể chất khi phải cúi người làm việc tỉ mỉ trong nhiều giờ, có thể khiến thanh thiếu niên và người trẻ không mặn mà với lời khuyên theo nghề này.

Theo tính toán của Cục Thống kê Lao động Mỹ (BLS), mức lương trung bình hàng năm của thợ may, thợ may trang phục và thợ may đo tính đến tháng 5.2024 là 44.050USD.

'Hầu hết các chương trình đào tạo thời trang hiện nay tập trung vào sản xuất hàng loạt, thay vì dành thời gian trong xưởng để may thủ công từng sản phẩm. Công việc này cũng khá tỉ mỉ và dễ gây nhàm chán', Scott Carnz, Hiệu trưởng học thuật của LIM College cho biết. LIM Collegehiện là trường tư thục đào tạo các ngành liên quan đến kinh doanh thời trang. 

Theo nhà kinh tế thuộc bộ phận nghiên cứu của trang tuyển dụng Indeed Cory Stahle, số lượng tin tuyển dụng trực tuyến cho các vị trí thợ may, thợ may trang phục và thợ may đo nhìn chung vẫn khá ổn định.

Từ tháng 2.2020 đến hết tháng 2 năm nay, số lượng vị trí được đăng tuyển chỉ giảm khoảng 2%, trong khi tin tuyển dụng cho các công việc trong lĩnh vực marketing và phần mềm giảm gần 30%.

'Thợ thủ công lành nghề có tay nghề khéo léo là điều rất quan trọng và không thể bỏ qua', Stahle, người chuyên nghiên cứu thị trường lao động Mỹ, nhận định.

Lực lượng thợ may lành nghề tại Mỹ

Trong hơn một thế kỷ qua, ngành may mặc tại Mỹ được thúc đẩy bởi lực lượng lao động nhập cư, bao gồm cả những người có và không có tình trạng cư trú hợp pháp lâu dài, người tị nạn và công dân nhập tịch.

Phó Giám đốc Chương trình Chính sách Nhập cư Mỹ của Viện Chính sách Di cư, Julia Gelatt cho biết, dựa trên phân tích dữ liệu điều tra dân số gần đây, khoảng 40% lực lượng thợ may, bao gồm thợ may trang phục và thợ may đo, là người sinh ra ở nước ngoài; trong đó phần lớn đến từ Mexico, Hàn Quốc, Việt Nam và Trung Quốc.

Để giải quyết tình trạng thiếu hụt lao động ngày càng nghiêm trọng, ngành thời trang đang tìm cách đào tạo một thế hệ thợ may lành nghề mới.

Viện Công nghệ Thời trang Mỹ cho biết họ đã nhận được 200 hồ sơ cho khóa học đầu tiên chỉ gồm 15 học viên. Khóa học bắt đầu vào tháng 10 và các học viên đã nhận chứng chỉ hoàn thành vào tháng 2.

Chương trình đào tạo thực hành này được thiết kế nhằm chuẩn bị cho học viên làm việc tại Nordstrom. Chuỗi cửa hàng bách hóa cao cấp này hiện có khoảng 1.500 nhân viên chuyên cung cấp dịch vụ may đo và chỉnh sửa quần áo, từ lên lai quần jeans, sửa chỗ rách đến may đo vest và chỉnh sửa váy dạ hội.

Trong khi đó, các nhà bán lẻ khác cũng đang mở rộng dịch vụ may đo do nhu cầu gia tăng.

Brooks Brothers, thương hiệu cao cấp đã sản xuất quần áo nam theo yêu cầu từ những năm 1800, đã thử nghiệm dịch vụ tương tự cho nữ tại 5 cửa hàng vào năm ngoái. Năm nay, hãng cũng mở rộng dịch vụ may đo riêng cho nữ lên thêm 40 cửa hàng.