Từ 18.5, phạt nặng gấp đôi hành vi ngoại tình

Ảnh minh hoạ

Theo quy định mới, người đang có vợ, chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người khác có thể bị phạt 5-10 triệu đồng, gấp đôi mức cũ là 3-5 triệu đồng. Nội dung được nêu trong Nghị định 109/2026 quy định xử phạt hành chính trong các lĩnh vực bổ trợ tư pháp, hôn nhân và gia đình, thi hành án dân sự và phá sản.

Quy định có hiệu lực từ 18.5, thay thế Nghị định 82/2020, sửa đổi bổ sung bởi Nghị định 117/2024. Việc nâng mức phạt này cho thấy chế tài xử lý vi phạm trong lĩnh vực hôn nhân và gia đình đang được siết chặt hơn, nhằm bảo vệ sự bền vững của các mối quan hệ hôn nhân hợp pháp.

Tại Điều 62 của Nghị định 109, các hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng sẽ bị phạt tiền từ 5 đến 10 triệu đồng, bao gồm: đang có vợ hoặc đang có chồng mà kết hôn với người khác; đang có vợ hoặc đang có chồng mà chung sống như vợ chồng với người khác; chưa có vợ hoặc chưa có chồng mà kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng với người mà mình biết rõ là đang có chồng hoặc đang có vợ.

Bên cạnh đó, hành vi kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa những người có mối quan hệ đặc biệt như cha, mẹ nuôi với con nuôi, cha chồng với con dâu, mẹ vợ với con rể, cha dượng với con riêng của vợ, mẹ kế với con riêng của chồng cũng bị xử phạt ở mức này.

Ngoài ra, hành vi cản trở kết hôn, yêu sách của cải trong kết hôn hoặc cản trở ly hôn cũng bị xử lý tương tự.

Mức phạt đối với các hành vi vi phạm nghiêm trọng hơn vẫn được giữ nguyên từ 10-20 triệu đồng. Cụ thể, đó là các trường hợp kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa những người cùng dòng máu về trực hệ hoặc giữa những người có họ trong phạm vi ba đời; kết hôn hoặc chung sống như vợ chồng giữa cha, mẹ nuôi với con nuôi.

Cũng ở mức phạt này là các hành vi cưỡng ép kết hôn hoặc lừa dối kết hôn; cưỡng ép ly hôn hoặc lừa dối ly hôn; lợi dụng việc kết hôn để xuất cảnh, nhập cảnh, cư trú, nhập quốc tịch Việt Nam, quốc tịch nước ngoài, hưởng chế độ ưu đãi của nhà nước hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích xây dựng gia đình; lợi dụng việc ly hôn để trốn tránh nghĩa vụ tài sản, vi phạm chính sách, pháp luật về dân số hoặc để đạt được mục đích khác mà không nhằm mục đích chấm dứt hôn nhân.

Theo Luật Hôn nhân và gia đình, 'chung sống như vợ chồng' được hiểu là việc nam, nữ tổ chức cuộc sống chung và coi nhau là vợ chồng.

Trong Thông tư liên tịch 01/2001 giữa Bộ Tư pháp, Bộ Công an, TAND Tối cao và VKSND Tối cao cho rằng, chung sống như vợ chồng là việc người đang có vợ, có chồng chung sống với người khác hoặc người chưa có vợ, chưa có chồng mà lại chung sống với người mà mình biết rõ là đang có chồng, có vợ một cách công khai hoặc không công khai nhưng cùng sinh hoạt chung như một gia đình.

Việc chung sống như vợ chồng thường được chứng minh bằng việc có con chung, được hàng xóm và xã hội xung quanh coi như vợ chồng, có tài sản chung đã được gia đình, cơ quan, đoàn thể giáo dục mà vẫn tiếp tục duy trì quan hệ đó.

Ngoài xử phạt hành chính, hành vi vi phạm chế độ một vợ, một chồng còn có thể bị quy kết và xử lý hình sự nếu làm cho quan hệ hôn nhân của một hoặc hai bên dẫn đến ly hôn; hoặc bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này mà còn vi phạm, với mức án cải tạo không giam giữ đến 1 năm hoặc phạt tù từ 3 tháng đến 1 năm.

Người phạm tội có thể bị phạt tù từ 6 tháng đến 3 năm nếu làm cho vợ, chồng hoặc con của một trong hai bên tự sát; hoặc đã có quyết định của tòa án hủy việc kết hôn hoặc buộc phải chấm dứt việc chung sống như vợ chồng trái với chế độ một vợ, một chồng mà vẫn duy trì quan hệ đó.

Như vậy, từ ngày 18.5, cùng với việc tăng nặng mức phạt hành chính, các hành vi ngoại tình và vi phạm chế độ hôn nhân sẽ đối diện với nhiều chế tài nghiêm khắc hơn, góp phần giữ gìn đạo đức xã hội và sự lành mạnh của các quan hệ gia đình.