Ma túy và những cú 'ngã ngựa' của showbiz Việt

  Liên tiếp những nghệ sĩ có tên tuổi vướng vòng lao lý cho thấy chất cấm đang len lỏi ngày càng sâu vào môi trường giải trí. Đây không còn là những trường hợp cá biệt mà đã trở thành vấn nạn trong đời sống văn hóa, nghệ thuật hiện nay.

Ca sĩ Long Nhật, Sơn Ngọc Minh cùng các đối tượng bị Công an TP.HCM bắt giữ

Hào quang vụt tắt sau những bê bối ma túy

Nhiều năm qua, showbiz Việt không ít lần chứng kiến những nghệ sĩ đang ở đỉnh cao sự nghiệp bất ngờ 'ngã ngựa' vì ma túy. Có người sở hữu lượng 'fan' hâm mộ đông đảo, có sức ảnh hưởng trên mạng xã hội và với giới trẻ, nhưng chỉ sau một bê bối liên quan đến chất cấm, hình ảnh gây dựng suốt nhiều năm đã sụp đổ hoàn toàn.

Trước đó, những cái tên như rapper Bình 'Gold' (Vũ Xuân Bình), ca sĩ Chi Dân, người mẫu An Tây, ca sĩ Châu Việt Cường hay nghệ sĩ Hữu Tín... từng khiến công chúng bàng hoàng bởi loạt lùm xùm liên quan đến ma túy. Năm 2019, Châu Việt Cường bị tuyên án 13 năm tù về tội giết người sau khi lên cơn ảo giác do 'đập đá'.

Đến năm 2022, nghệ sĩ Hữu Tín bị phát hiện tổ chức sử dụng trái phép chất cấm tại căn hộ riêng và sau đó nhận mức án 7 năm 6 tháng tù. Trước khi vướng vòng lao lý, Hữu Tín từng là gương mặt đắt show trên sân khấu lẫn truyền hình, được đông đảo khán giả yêu mến…

Nhiều khán giả cho rằng, điều đáng tiếc không chỉ nằm ở việc một nghệ sĩ đánh mất sự nghiệp mà còn ở việc những người từng tạo ảnh hưởng tích cực lại trở thành hình ảnh tiêu cực, xấu xí trong mắt công chúng. Ca sĩ, diễn viên nổi tiếng có thể tác động trực tiếp đến cách ăn mặc, phát ngôn, ứng xử và quan niệm sống của nhiều người trẻ. Vì vậy, khi người nổi tiếng xem thường pháp luật, hệ lụy để lại thường vượt ra ngoài phạm vi cá nhân.

Trao đổi với Văn Hóa, soạn giả Hoàng Song Việt cho rằng, việc nghệ sĩ sa vào ma túy xuất phát từ lối sống đua đòi, thích thể hiện bản thân nhưng thiếu bản lĩnh trước cám dỗ. Có người bị bạn bè lôi kéo, cũng có người chủ động tìm đến chất cấm vì ngộ nhận đó là biểu hiện của đẳng cấp, sự sành điệu hay 'thời thượng', để rồi tự đẩy mình vào con đường sa ngã.

'Nếu người nổi tiếng sống lệch chuẩn, khán giả trẻ rất dễ xem đó là trend rồi bắt chước theo. Khi đó, hậu quả không còn dừng ở cá nhân người vi phạm mà có thể tạo ra những tác động tiêu cực cho cả xã hội', soạn giả Hoàng Song Việt nói, đồng thời bày tỏ sự tiếc nuối khi liên tiếp xuất hiện những vụ việc khiến hình ảnh giới nghệ thuật xấu đi trong mắt công chúng.

Ông cũng cho rằng, nghệ sĩ càng nổi tiếng càng phải ý thức rõ trách nhiệm xã hội của mình, từ cách sống, cách ứng xử đến thái độ với pháp luật. 'Những người hoạt động nghệ thuật cần trân trọng hình ảnh đã được công chúng yêu mến, giữ gìn nghề nghiệp và lan tỏa lối sống tích cực. Khi nghệ sĩ sống tử tế, làm nghề nghiêm túc và có trách nhiệm với cộng đồng thì xã hội cũng sẽ nhẹ gánh hơn trong việc xây dựng môi trường văn hóa lành mạnh', ông nói.

Cần siết chuẩn mực và trách nhiệm của người nổi tiếng

Theo NSƯT Lê Nguyên Đạt, Bí thư Đảng ủy Trường ĐH Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM, hàng loạt vụ việc lùm xùm trong giới giải trí thời gian gần đây cho thấy nhu cầu cấp thiết phải siết chặt hơn các quy định và chuẩn mực trong hoạt động biểu diễn nghệ thuật. Hình ảnh người nghệ sĩ đang bị ảnh hưởng nghiêm trọng bởi một số trường hợp lệch chuẩn trong lối sống, phát ngôn và hành xử cá nhân, kéo theo nhiều phản ứng tiêu cực từ dư luận.

'Chúng ta nói nhiều đến phát triển văn hóa, xây dựng công nghiệp văn hóa và đề cao vai trò của nghệ sĩ trong đời sống xã hội. Nhưng nếu những vụ việc tiêu cực liên tiếp xảy ra thì niềm tin của công chúng sẽ rất khó được giữ gìn', ông nhận định.

NSƯT Lê Nguyên Đạt cho rằng, việc xây dựng các quy định cụ thể nhằm điều chỉnh hành vi, đạo đức nghề nghiệp và trách nhiệm xã hội của nghệ sĩ là yêu cầu cần thiết trong bối cảnh hiện nay. Tuy vậy, theo ông, quá trình xây dựng các quy chuẩn cần được thực hiện thận trọng, có lộ trình phù hợp và tham khảo ý kiến giới chuyên môn để vừa bảo đảm tính kỷ cương, vừa giữ được không gian sáng tạo cho giới nghề.

Thời gian qua, TP.HCM đã có nhiều động thái mạnh tay hơn trong công tác quản lý lĩnh vực biểu diễn nghệ thuật. Từ việc chấn chỉnh tình trạng hát nhép, nâng cao chất lượng chương trình đến phát huy vai trò của hội đồng nghệ thuật và cơ quan quản lý văn hóa, nhiều giải pháp đã được triển khai nhằm lập lại trật tự trong môi trường biểu diễn.

Bên cạnh các chế tài quản lý, việc giáo dục ý thức nghề nghiệp cho nghệ sĩ ngay từ ghế nhà trường cũng đặc biệt quan trọng. NSƯT Lê Nguyên Đạt cho biết, Trường ĐH Sân khấu - Điện ảnh TP.HCM luôn chú trọng rèn luyện đạo đức nghề nghiệp cho sinh viên song song với đào tạo chuyên môn. 'Các cơ sở đào tạo nghệ thuật cần giúp sinh viên hiểu rằng, khi bước ra xã hội, họ không đơn thuần là người biểu diễn mà còn là người có sức ảnh hưởng đến cộng đồng', ông nhấn mạnh.

Nghệ sĩ và trách nhiệm giữ gìn hình ảnh trước công chúng

Sau vụ việc Miu Lê bị bắt liên quan đến ma túy, Sở VHTT TP.HCM đã ban hành văn bản nhắc nhở đội ngũ văn nghệ sĩ chú trọng giữ gìn hình ảnh, lối sống và ý thức công dân. Trả lời báo chí về các giải pháp nhằm hạn chế nghệ sĩ sa vào tệ nạn, đồng thời định hướng người làm nghề trở thành hình mẫu tích cực trong xã hội, đại diện Sở cho biết, công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật vẫn được duy trì thường xuyên để nâng cao tinh thần thượng tôn pháp luật trong hoạt động văn hóa nghệ thuật.

Theo Sở VHTT TP.HCM, mọi công dân đều bình đẳng trước pháp luật và phải chịu trách nhiệm về hành vi của mình. Những trường hợp vi phạm sẽ bị xử lý theo quy định hiện hành. Với giới văn nghệ sĩ, nhất là những gương mặt có tầm ảnh hưởng lớn, trách nhiệm không dừng lại ở hoạt động nghề nghiệp mà còn nằm ở cách ứng xử, đạo đức, lối sống và ý thức trước cộng đồng. Bởi mỗi phát ngôn hay hành vi lệch chuẩn của người nổi tiếng đều có thể tác động trực tiếp đến nhận thức xã hội, đặc biệt là giới trẻ.

Sở cũng cho biết, thời gian qua đã phối hợp với nhiều cơ quan, đơn vị tăng cường phổ biến pháp luật cho nghệ sĩ, đơn vị tổ chức biểu diễn nhằm xây dựng môi trường nghệ thuật lành mạnh, chuyên nghiệp và đề cao trách nhiệm xã hội của người làm nghề. Cùng với đó, nhiều quy định quản lý hoạt động văn hóa nghệ thuật, ứng xử nơi công cộng của người hoạt động nghệ thuật cũng được ban hành từ Trung ương đến địa phương nhằm siết chặt kỷ cương trong lĩnh vực này.

Tại TP.HCM, công tác quản lý hoạt động biểu diễn tiếp tục được tăng cường thông qua các biện pháp xử lý mạnh tay những biểu hiện phản cảm, lệch chuẩn hoặc có dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Liên tiếp các vụ việc nghệ sĩ vướng ma túy cho thấy đây không còn là câu chuyện cá nhân của một vài tên tuổi trong showbiz, mà là lời cảnh báo về trách nhiệm của người nổi tiếng trong bối cảnh sức ảnh hưởng của họ ngày càng lớn. Khi hào quang bị che phủ bởi những sai lệch trong lối sống, điều mất đi không chỉ là sự nghiệp của một cá nhân mà còn là niềm tin, sự kỳ vọng của công chúng dành cho giới làm nghệ thuật.