TPHCM quyết liệt trong 'cuộc chiến' chống ngập

Nhiều điểm ngập thường xuyên

Những cơn mưa lớn đầu tháng 8-2026 khiến khu vực chợ Thủ Đức (phường Thủ Đức) ngập sâu, đời sống người dân bị ảnh hưởng nặng nề. Đây là một trong những điểm ngập kéo dài nhiều năm của TPHCM. Mỗi khi mưa lớn, các tuyến đường Kha Vạn Cân, Đặng Thị Rành, Hồ Văn Tư, Tô Ngọc Vân... chìm trong nước, giao thông ùn ứ, hoạt động buôn bán bị ảnh hưởng. Có sạp hàng trong chợ Thủ Đức, bà Ngô Thị Vân cho biết: 'Cứ sắp mưa, tôi lại thấp thỏm vì mưa xuống nước dâng rất nhanh. Mưa lớn khoảng nửa giờ là nước ngập quá đầu gối, khách không thể vào chợ, buôn bán rất khó khăn'.

Tuyến đường Mã Lò, đoạn qua phường Bình Trị Đông (TPHCM) ngập sâu sau cơn mưa lớn vào ngày 11-6. ẢNH: ĐÌNH DƯ

Không riêng khu vực chợ Thủ Đức, nhiều tuyến đường như Quốc Hương (phường An Khánh), Hiệp Bình (phường Hiệp Bình), Lê Đức Thọ (phường An Hội Đông), Nguyễn Văn Khối, Lê Văn Thọ, Phạm Văn Chiêu (cùng phường An Hội Tây) cũng thường xuyên ngập khi mưa lớn kết hợp triều cường. Theo thống kê, khu vực trung tâm TPHCM đang có 50 vị trí ngập có độ sâu từ 30cm trở lên và thời gian ngập kéo dài trên 30 phút sau mưa lớn, triều cường.

Những năm gần đây, mực nước tại trạm Phú An trên sông Sài Gòn nhiều lần vượt báo động III, có thời điểm tiệm cận mức kỷ lục. Theo các kịch bản biến đổi khí hậu, đến năm 2050, nếu mực nước biển dâng thêm 50-70cm, gần 40% đến hơn 60% diện tích TPHCM (trước sáp nhập địa giới hành chính) sẽ có nguy cơ ngập thường xuyên.

Một số chuyên gia đô thị phân tích, phần lớn hệ thống cống thoát nước của TPHCM được xây dựng từ nhiều thập niên trước, thiết kế chỉ đáp ứng lượng mưa 80-100mm/giờ, trong khi mưa hiện nay thường vượt quá 120mm/giờ, khiến hạ tầng thoát nước bị 'quá tải'. Quá trình bê tông hóa và san lấp kênh rạch làm giảm khả năng tiêu thoát nước tự nhiên, cùng lúc đó, tình trạng sụt lún diễn ra ngày càng rõ nét khiến nguy cơ ngập gia tăng. Thực trạng này đặt ra yêu cầu đầu tư đồng bộ hệ thống thoát nước và kiểm soát triều.

Đẩy nhanh hoàn thành 9 dự án

UBND TPHCM vừa ban hành Kế hoạch thoát nước, chống ngập năm 2026 với nhiều giải pháp đồng bộ, từ quản lý, duy tu hệ thống hạ tầng đến đầu tư các công trình trọng điểm. Thành phố dự kiến hoàn thành 9 dự án với tổng mức đầu tư hơn 7.150 tỷ đồng.

Nhóm dự án đầu tư xây dựng tập trung vào các công trình thoát nước, chống sạt lở, chỉnh trị sông rạch và hoàn thiện hạ tầng tiêu thoát nước tại nhiều khu vực. Khu vực trung tâm TPHCM sẽ hoàn thành 3 dự án, với tổng mức đầu tư gần 1.343 tỷ đồng, giải quyết 2 vị trí ngập ở đường Phan Văn Hớn và đường Bình Quới. Các dự án chống sạt lở bán đảo Thanh Đa cũng sẽ hoàn thiện, gồm khu vực khách sạn Sài Gòn Domaine, đoạn 3 qua Bình Quới - Cây Bàng - Rạch Chùa và đoạn 4 từ khu vực biệt thự Lý Hoàng đến nhà thờ La San Mai Thôn.

Theo Kế hoạch thoát nước, chống ngập năm 2026, bên cạnh đầu tư công trình mới, TPHCM ưu tiên duy tu hệ thống thoát nước hiện hữu; nạo vét cống, kênh rạch, sửa chữa các tuyến cống xuống cấp, hoàn thiện kết nối hệ thống thoát nước, lắp đặt van ngăn triều và khai thác hiệu quả các trạm bơm để tăng năng lực tiêu thoát nước.

Bên cạnh đó, các sở, ngành và địa phương tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân không xả rác xuống đường và kênh, rạch, góp phần giữ gìn môi trường, nâng cao hiệu quả tiêu thoát nước, thực hiện chủ trương xây dựng TPHCM sạch, giảm ngập nước.

Ở khu vực Bình Dương (trước đây), 4 dự án có tổng mức đầu tư hơn 5.437 tỷ đồng sẽ được hoàn thành trong năm 2026, gồm nâng cấp, mở rộng đường ĐT.748 với hệ thống thoát nước đồng bộ; xây dựng hệ thống thoát nước đường ĐT.744 qua xã An Tây và xã Phú An; dự án thoát nước Dĩ An và Khu công nghiệp Tân Đông Hiệp; xây dựng tường kè gia cố bờ sông Sài Gòn, đoạn từ cầu Thổ Ngữ đến rạch Bảy Tra. Ở khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu (trước đây) sẽ hoàn thành dự án tuyến thoát nước chính dọc quốc lộ 51, tổng mức đầu tư khoảng 366 tỷ đồng.

Theo ông Trịnh Quốc Dũng, Phó trưởng Phòng Hạ tầng kỹ thuật (Sở Xây dựng TPHCM), thành phố tập trung giám sát, theo dõi tiến độ để hoàn thành các dự án trong năm 2026, góp phần xử lý các điểm ngập, nâng cao năng lực tiêu thoát nước.