Tại sao AI hiện vẫn chưa thể thay thế việc làm ở Trung Quốc?

Sinh viên đại học tìm kiếm cơ hội việc làm tại Hội chợ tuyển dụng quy mô lớn dành cho các trường khoa học và kỹ thuật trong tháng 3.2026 tại Cáp Nhĩ Tân, Trung Quốc. Ảnh: Getty

Trung Quốc hiện đặt ra mục tiêu việc làm quốc gia, trong đó tỷ lệ thất nghiệp ở khu vực thành thị khoảng 5,5%.

Theo ông Alex Lu, nhà sáng lập LSY Consulting, bên cạnh định hướng từ Nhà nước, các công ty tại Trung Quốc có xu hướng ít cắt giảm nhân sự nhiều hơn các đối tác ở Mỹ. 

Theo nền tảng tuyển dụng trực tuyến Zhilian, mức lương trung bình hàng tháng của nhóm nhân lực đang có nhu cầu cao như các kỹ sư thuật toán là 20.035 nhân dân tệ (khoảng 2.900 USD), theo dữ liệu công bố tháng trước.

Tại Mỹ, trong khi xu hướng làm việc từ xa bùng nổ sau đại dịch thì các công ty ở Trung Quốc lại thường yêu cầu nhân viên làm việc tại văn phòng nhiều nhất có thể.

Ngoài ra còn có yếu tố văn hóa, khi nhiều lãnh đạo doanh nghiệp coi trọng việc trực tiếp quản lý một số lượng lớn đội ngũ và trợ lý.

Theo bà Tina Zhou, nhà sáng lập công ty khởi nghiệp Boomfluence.ai, một kỹ sư tại công ty Trung Quốc thường đảm nhận nhiều loại công việc hơn so với một kỹ sư tại các tập đoàn công nghệ lớn của Mỹ, khiến vai trò này khó bị AI thay thế hoàn toàn. Bà hiện sống tại Bắc Kinh và thường di chuyển đến San Francisco khoảng mỗi quý một lần.

Bà Zhou cũng cho biết nhiều công ty Trung Quốc có số lượng nhân sự làm việc trong lĩnh vực marketing và vận hành khách hàng nhiều hơn, chứ không chỉ tập trung vào kỹ thuật.

Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa là các đợt sa thải liên quan đến AI không ảnh hưởng đến doanh nghiệp Trung Quốc. Alibaba cho biết, số lượng nhân sự của Công ty đã giảm hơn 30%, do những thay đổi trong hoạt động kinh doanh nhằm ưu tiên phát triển AI.

Trong khi đó, Tencent cho biết số lượng nhân viên Công ty đã tăng nhẹ trong năm ngoái. Huawei ghi nhận có 114.000 nhân sự nghiên cứu và phát triển tính đến tháng 12, tăng so với 113.000 người một năm trước đó.

Dù vậy, AI vẫn là chủ đề nóng đối với các bậc phụ huynh Trung Quốc, những người từ lâu đã lo lắng về việc học hành và tương lai nghề nghiệp của con cái.

Bà Zhang Xuefeng, một người có ảnh hưởng lớn trong lĩnh vực giáo dục từng nói trong một video hồi tháng 12 rằng trẻ em từ lớp 6 nên bắt đầu tìm hiểu về AI và chú ý đến các cơ hội liên quan trong các lĩnh vực như kỹ thuật, robot và chip.

Các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc cũng đang thúc đẩy cân bằng giữa tăng trưởng và đổi mới công nghệ. Tỷ lệ thất nghiệp của thanh niên vẫn duy trì ở mức hai chữ số trung bình đến cao trong vài năm qua, dù tỷ lệ thất nghiệp chung ở khu vực thành thị dao động quanh mức 5%.

Ông Huang Yiping, Cố vấn của Ngân hàng Trung ương cho biết, Trung Quốc cần theo đuổi phát triển công nghệ cao để đạt tăng trưởng kinh tế, đồng thời nhấn mạnh mọi đổi mới AI đều phải đặt nhu cầu của con người lên hàng đầu.