UAV xuất hiện gần Nội Bài: Người dân được phép bay drone đến đâu?

Từ vụ việc này, nhiều người đặt câu hỏi: cá nhân sở hữu drone có được tự do điều khiển thiết bị bay hay không?

Ảnh minh hoạ. Nguồn internet

Ngày 6.6, một thiết bị bay không người lái (UAV/drone) xuất hiện gần khu vực Cảng Hàng không quốc tế Nội Bài khiến nhà chức trách phải điều chỉnh hoạt động khai thác để bảo đảm an toàn bay.

Theo Cảng vụ Hàng không miền Bắc, tổ lái chuyến bay Hà Nội - Cam Ranh phát hiện UAV bay ngược hướng tàu bay khi máy bay ở độ cao khoảng 4.700 feet và cách sân bay khoảng 8 km. Sau đó, hoạt động cất cánh tại Nội Bài đã phải tạm dừng trong thời gian ngắn để xác minh tình huống. Có khoảng 16 chuyến bay bị ảnh hưởng.

Dù chưa xác định được chủ sở hữu thiết bị, vụ việc một lần nữa cho thấy nguy cơ mất an toàn hàng không từ các phương tiện bay dân dụng đang ngày càng phổ biến khi drone được sử dụng rộng rãi trong hoạt động quay phim, chụp ảnh, giải trí và dịch vụ.

Khung pháp lí mới nhất điều chỉnh lĩnh vực này là Luật Phòng không nhân dân năm 2024 và Nghị định số 288/2025/NĐ-CP của Chính phủ về quản lí tàu bay không người lái và các phương tiện bay khác, có hiệu lực từ ngày 5.11.2025.

Nghị định quy định toàn diện về nghiên cứu, sản xuất, kinh doanh, nhập khẩu, đăng kí, khai thác sử dụng và cấp phép bay đối với UAV. Đồng thời, văn bản cũng quy định điều kiện đối với người điều khiển, các khu vực được phép bay, khu vực hạn chế bay và khu vực cấm bay.

Đáng chú ý, việc cấp phép bay phải bảo đảm yêu cầu về quốc phòng, an ninh, trật tự an toàn xã hội, an toàn hàng không và phù hợp với khả năng quản lí, giám sát hoạt động bay. Thẩm quyền cấp phép thuộc Bộ Quốc phòng hoặc cơ quan được phân cấp theo quy định của pháp luật.

Nghị định 288 cũng đưa ra các điều kiện về đăng kí phương tiện bay, trong đó chủ sở hữu phải chứng minh nguồn gốc hợp pháp của thiết bị, đáp ứng các yêu cầu kĩ thuật và thực hiện các thủ tục quản lí cần thiết trước khi khai thác trong những trường hợp thuộc diện quản lí.

Theo các quy định hiện hành, khu vực cảng hàng không và vùng trời phục vụ hoạt động cất, hạ cánh của tàu bay là địa bàn trọng yếu về quốc phòng, an ninh và an toàn hàng không. Đây là khu vực chịu sự kiểm soát đặc biệt đối với UAV và các phương tiện bay khác.

Nguyên nhân là bởi drone dù có kích thước nhỏ vẫn có thể trở thành vật cản nguy hiểm đối với máy bay dân dụng. Giai đoạn cất cánh và tiếp cận hạ cánh là những thời điểm nhạy cảm nhất của chuyến bay. Chỉ cần một vật thể bay không xác định xuất hiện trong khu vực này, cơ quan không lưu có thể phải thay đổi phương án điều hành, tạm dừng khai thác hoặc yêu cầu máy bay bay chờ để bảo đảm an toàn.

Vụ việc tại Nội Bài cho thấy chỉ một UAV xuất hiện cũng đủ khiến hoạt động khai thác của một sân bay quốc tế bị ảnh hưởng, tác động đến hàng nghìn hành khách và nhiều hãng hàng không.

Trong bối cảnh drone ngày càng phổ biến, giới chuyên gia cho rằng cùng với việc xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm, cần tăng cường tuyên truyền về các vùng cấm bay, vùng hạn chế bay và các quy định mới của Nghị định 288/2025/NĐ-CP. Bởi một thiết bị chỉ nặng vài trăm gram cũng có thể tạo ra rủi ro lớn cho hoạt động hàng không nếu được sử dụng không đúng nơi, đúng cách.