Học sinh 15 tuổi day dứt kể về cái giá của câu nói: 'Người khác cưa bom được thì mình cũng làm được'

Tham gia chương trình tuyên truyền nâng cao nhận thức, phòng tránh tai nạn bom mìn do Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn Việt Nam phối hợp với các đơn vị tổ chức tại tỉnh Quảng Ngãi, Khuê cùng hàng trăm học sinh được trang bị thêm những kiến thức cần thiết về nhận diện, xử lý an toàn khi gặp vật nghi là bom mìn còn sót lại sau chiến tranh.

Học sinh Quảng Ngãi tìm hiểu kiến thức về hiểm họa bom mìn còn sót lại sau chiến tranh (Nguyễn Ngọc Khuê ảnh giữa).

Nỗi đau từ người họ hàng mang bom về cưa

Khuê cho biết, trước đó em đã nhiều lần được tiếp cận với các nội dung tuyên truyền về hiểm họa bom mìn thông qua nhà trường, địa phương và các phương tiện truyền thông. Những bài học ấy giúp em hiểu rõ rằng, chỉ một phút chủ quan hoặc thiếu hiểu biết cũng có thể dẫn đến những hậu quả không thể cứu vãn.

'Con được thầy cô ở trường, các buổi tuyên truyền tại địa phương và cả trên truyền hình hướng dẫn cách nhận biết, phòng tránh bom mìn. Con hiểu đây là vấn đề rất nghiêm trọng vì chỉ một phút bất cẩn cũng có thể cướp đi tính mạng của con người', Khuê chia sẻ.

Điều khiến những bài học ấy trở nên ám ảnh với Khuê là chính gia đình em từng chứng kiến một tai nạn bom mìn.

Khi mới 12 tuổi, trong lúc chăn bò, bà Phan Thị Nguyệt vô tình dẫm phải một quả mìn còn sót lại sau chiến tranh. Vụ nổ cướp đi một chân, làm hỏng một mắt và để lại thương tật suốt cuộc đời.

Người họ hàng của em, trong lúc chăn trâu, phát hiện một quả bom còn sót lại. Thay vì báo chính quyền, người này mang quả bom về nhà, định cưa lấy sắt.

'Chú nghĩ người khác làm được thì mình cũng làm được. Nhưng quả bom phát nổ và chú mất ngay sau đó', Khuê kể.

Gia đình vốn đã khó khăn, sau tai nạn càng chật vật hơn khi mất đi một lao động chính.

'Giá như chú được trang bị kiến thức về phòng tránh bom mìn thì có lẽ mọi chuyện đã khác', nam sinh nói.

Chứng kiến bi kịch của người thân, Khuê cho biết em luôn ghi nhớ những nguyên tắc đã được học. Nếu gặp vật nghi là bom mìn, việc đầu tiên là tránh xa, cảnh báo mọi người xung quanh, tuyệt đối không chạm vào hay tự ý di chuyển. Sau đó báo ngay cho chính quyền địa phương hoặc lực lượng chức năng để xử lý.

Công tác tuyên truyền trong trường học được đánh giá là mang lại hiệu quả trong phòng tránh tai nạn bom mìn.

'Con nghĩ đây là điều ai cũng nên biết để bảo vệ bản thân và người khác', em tâm sự.

Không dừng lại ở việc tự bảo vệ mình, Khuê mong muốn trở thành 'người truyền tin' trong gia đình và trường học.

'Là học sinh, con sẽ chia sẻ những điều mình được học với bạn bè, người thân. Nếu có các cuộc thi hay hoạt động tuyên truyền về phòng chống bom mìn, con sẽ tham gia để nhiều người biết hơn về những hậu quả mà bom mìn có thể gây ra', em chia sẻ.

Tại chương trình, Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn Việt Nam trao sinh kế cho 30 nạn nhân, mỗi người 6 triệu đồng, đồng thời hỗ trợ sửa chữa 5 căn nhà với tổng kinh phí 330 triệu đồng.

Hơn 6.000 nạn nhân bom mìn được hỗ trợ sau 12 năm

Trao đổi với Nhà báo và Công luận, Trung tướng Nguyễn Đức Soát, Chủ tịch Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn Việt Nam cho rằng, sau hơn nửa thế kỷ hòa bình, hậu quả chiến tranh vẫn hiện hữu qua ba nhóm đối tượng: gia đình thương binh, liệt sĩ; nạn nhân chất độc da cam và nạn nhân bom mìn.

'Nếu hai nhóm đầu đã có chính sách hỗ trợ riêng thì nạn nhân bom mìn vẫn chủ yếu được xếp trong diện người khuyết tật. Đó là khoảng trống mà Hội mong muốn góp phần bù đắp', ông nói.

Trung tướng Nguyễn Đức Soát trao kinh phí hỗ trợ sửa chữa nhà cho các nạn nhân tại Quảng Ngãi.

Theo ông Soát, sau 12 năm hoạt động, Hội đã hỗ trợ hơn 6.000 nạn nhân tại nhiều địa phương, nhất là các vùng từng là chiến trường ác liệt. Bên cạnh hỗ trợ sinh kế, sửa chữa nhà ở, Hội tập trung tuyên truyền để giảm các vụ tai nạn do thiếu hiểu biết.

'Tuyên truyền trong trường học mang lại hiệu quả rất rõ. Các em tiếp thu nhanh rồi chia sẻ lại với gia đình, cộng đồng, nhờ đó nhiều vụ tai nạn do tự ý xử lý bom mìn đã giảm đáng kể', ông cho biết.

Lý giải việc Quảng Ngãi tiếp tục được chọn là điểm đến của chương trình, Trung tướng Nguyễn Đức Soát cho biết đây là lần thứ 3 Hội trở lại địa phương này bởi Quảng Ngãi vừa là vùng đất giàu truyền thống cách mạng, vừa là một trong những địa phương chịu hậu quả bom mìn nặng nề nhất sau chiến tranh.

Theo Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Ân, Chủ tịch Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn tỉnh Quảng Ngãi, từ năm 1975 đến 2023, tỉnh ghi nhận gần 4.000 nạn nhân bom mìn, trong đó khoảng 1.400 người tử vong và hơn 1.000 người mang thương tật vĩnh viễn. Phần lớn nạn nhân là lao động chính trong gia đình, khiến hậu quả kéo dài nhiều năm.

Ở tuổi 81, Trung tướng Nguyễn Đức Soát cho biết ông vẫn tiếp tục gắn bó với công việc bởi 'còn rất nhiều nạn nhân chưa được hỗ trợ'.

'Từ khi hình thành ý tưởng đến lúc Hội đi vào hoạt động, tôi đều tham gia. Bây giờ bộ máy đã vận hành ổn định, nhưng nếu nghỉ lúc này thì rất tiếc, bởi vẫn còn nhiều người cần được giúp đỡ,' ông bộc bạch.

Cũng tại chương trình, Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn Việt Nam đã trao hỗ trợ sinh kế cho 30 nạn nhân, mức 6 triệu đồng/người, tổng kinh phí 180 triệu đồng từ Quỹ Hội; đồng thời hỗ trợ sửa chữa 5 căn nhà, trị giá 30 triệu đồng/căn do Tập đoàn Taseco tài trợ, tổng kinh phí 150 triệu đồng. Tổng giá trị hỗ trợ là 330 triệu đồng.

Một số hình ảnh do phóng viên Báo Nhà báo và Công luận ghi nhận:

Hàng trăm học sinh và người dân tham gia chương trình tuyên truyền, nâng cao nhận thức về phòng tránh tai nạn bom mìn.

Những câu chuyện thực tế giúp học sinh hiểu rõ hơn về hậu quả của bom mìn còn sót lại sau chiến tranh.

Chương trình không chỉ trao hỗ trợ mà còn lan tỏa thông điệp 'không tự ý tiếp xúc, xử lý vật nghi là bom mìn'.

Ông Nguyễn Văn Đoàn (thôn Diên Liên, xã Sơn Tịnh) nhận hỗ trợ sinh kế từ chương trình dành cho các nạn nhân bom mìn.

Đại diện Hội Hỗ trợ khắc phục hậu quả bom mìn Việt Nam trao kinh phí hỗ trợ sửa chữa nhà cho ông Nguyễn Lưu (sinh năm 1971, thôn Minh Trung, xã Trường Giang), nạn nhân bị tai nạn bom mìn năm 2011.