Sự sẵn sàng của thế giới với Trí tuệ nhân tạo

Sự chuyển dịch từ thử nghiệm sang sử dụng thực tế đã cho thấy thế giới đang bước vào giai đoạn chủ động thích ứng với AI, đồng thời đặt ra yêu cầu phát triển công nghệ theo hướng an toàn, có trách nhiệm và lấy con người làm trung tâm.

Đầu năm 2026, báo cáo 'Global AI Adoption' của tập đoàn công nghệ Microsoft đã xếp hạng danh sách các quốc gia sử dụng trí tuệ nhân tạo (AI) nhiều nhất thế giới.

Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) dẫn đầu danh sách với tỷ lệ 64%, tiếp đến là Singapore (61%), Na Uy (46%), Ireland (45%) và Pháp (44%).

Thế giới hướng tới mục tiêu phát triển mô hình AI có trách nhiệm, trở thành động lực phát triển bền vững. Ảnh: AI

Trong khi UAE và Singapore chiếm lĩnh hai vị trí dẫn đầu thì Pháp vươn lên trở thành quốc gia sử dụng AI nhiều nhất tại châu Âu, vượt qua các cường quốc công nghệ khác nhờ hệ sinh thái doanh nghiệp năng động và sự hậu thuẫn mạnh mẽ từ chính phủ.

Chỉ trong vòng một năm qua, tỷ lệ sử dụng AI tại Pháp tăng lên 3,1 điểm phần trăm, nhanh hơn đáng kể so với Đức và Mỹ, hai quốc gia chỉ tăng khoảng 2 điểm phần trăm.

Đến tháng 9 năm nay, theo dữ liệu của AITools.xyz, các website cung cấp công cụ AI trên toàn cầu tiếp tục ghi nhận 125,7 tỉ số lượt truy cập trong năm 2025, tăng 46% so với năm ngoái. Mỹ đứng đầu bảng xếp hạng với khoảng 26,9 tỉ lượt truy cập, thứ hai là Ấn Độ với gần 12 tỉ lượt, trong khi Brazil xếp thứ ba với khoảng 7 tỉ lượt.

Ba quốc gia này cộng lại chiếm 36,5% tổng lượt truy cập các website cung cấp công cụ AI trên toàn cầu. Khu vực Đông Nam Á cũng nằm trong nhóm có lượng truy cập cao. Indo nesia xếp vị trí thứ 6 (3,7 tỉ lượt truy cập), Philippines đứng thứ 10 (2,9 tỉ lượt) và Việt Nam xếp thứ 12 (2,67 tỉ lượt) trong bảng xếp hạng.

Dù Mỹ dẫn đầu thế giới về tổng lượt truy cập các website công cụ AI nhưng nước này lại đứng thứ 21 về tỉ lệ người dân sử dụng AI. Điều đó cho thấy lượng truy cập website chưa thể hiện trực tiếp tỉ lệ người dân sử dụng AI.

Sự khác biệt giữa lượng truy cập website và tỷ lệ người sử dụng phản ánh việc đánh giá mức độ phổ biến của AI cần được nhìn nhận từ nhiều chỉ số khác nhau, chẳng hạn như tần suất sử dụng hay mức độ ứng dụng AI trong đời sống và công việc.

Trong khi đó tại Trung Quốc, dù đứng thứ hai thế giới về phát triển các mô hình AI nhưng quốc gia này chỉ xếp thứ 15 về lượng truy cập website cung cấp công cụ AI khi nước này ưu tiên sử dụng các trợ lý AI nội địa như DeepSeek, Doubao và Quark, thay vì các công cụ AI lớn của phương Tây như ChatGPT, Gemini và Claude.

Dù vậy, việc sử dụng AI nội địa rộng rãi ở Trung Quốc hiện nay cũng cho thấy nước này đã sẵn sàng trong cuộc đua phát triển và sử dụng công nghệ mới này. Một cuộc khảo sát của Morgan Stanley đã ghi nhận 80% người Trung Quốc được hỏi đều sử dụng AI ít nhất một lần mỗi tuần.

Các chuyên gia cho rằng mức độ tiếp nhận nhanh chóng trên toàn cầu xuất phát từ nhiều yếu tố như hệ sinh thái AI năng động, tốc độ ứng dụng AI nhanh trong doanh nghiệp và sự hậu thuẫn rõ ràng của chính phủ các nước.

Châu Âu hiện đang tiên phong trong nỗ lực xây dựng khung pháp lý toàn diện cho AI. Được thông qua vào đầu năm 2024, Đạo luật AI được xem là bộ khung pháp lý đầu tiên trên thế giới điều chỉnh AI một cách hệ thống theo mức độ rủi ro, quy định rõ trách nhiệm của nhà phát triển và người sử dụng.

Châu Âu hướng tới mô hình 'AI có trách nhiệm' và hiện nhận được sự đồng tình của nhiều chuyên gia và tổ chức quốc tế. Trong bối cảnh các nước đang phải đối mặt với lo ngại về thông tin sai lệch, vi phạm bản quyền và mất việc làm do AI gây ra, cách tiếp cận này được đánh giá là 'chậm mà chắc'.

Tại Pháp, đà tăng trưởng của AI tại nước này đều thông qua các chính sách đào tạo và khung pháp lý hoàn thiện. Từ năm 2024, nội các Pháp đã bổ sung vị trí Bộ trưởng phụ trách AI và kinh tế số, thể hiện quyết tâm thúc đẩy đổi mới sáng tạo và kiểm soát rủi ro.

Các cơ quan như Ủy ban Bảo vệ dữ liệu quốc gia và Bộ Giáo dục của nước này cũng tích cực triển khai chương trình nâng cao năng lực số có trách nhiệm.

Mỹ hiện đã có một số cơ chế có thể đảm nhiệm vai trò đánh giá độc lập. Viện Tiêu chuẩn và Công nghệ Quốc gia Mỹ, cùng với Trung tâm Tiêu chuẩn và Đổi mới Trí tuệ Nhân tạo ở cấp liên bang trực tiếp thực hiện kiểm thử các mô hình AI tiên tiến. Trong khi đó, các tổ chức độc lập ngoài chính phủ cũng tham gia vào đánh giá năng lực và rủi ro của các mô hình AI.

Ở bối cảnh hiện tại, AI vẫn sẽ tiếp tục phát triển với tốc độ rất nhanh nhưng cũng làm gia tăng nỗi lo về hệ thống kiểm soát ngày càng phức tạp và khó dự đoán. Giờ đây, mọi người đón nhận AI như một công cụ hỗ trợ cuộc sống theo nguyên tắc công nghệ phục vụ con người, mà không phải thay thế.

Cùng với tốc độ ứng dụng ngày càng rộng rãi, các quốc gia đang hướng tới xây dựng một hệ sinh thái AI có trách nhiệm, trong đó việc phát triển và sử dụng AI cần đi đôi với bảo đảm an toàn, minh bạch, quyền riêng tư và lợi ích của con người, hướng tới trở thành động lực phát triển bền vững cho thế giới.