Thác Voi 'ngủ' đến bao giờ?

Thác Voi hoang sơ, hùng vĩ

Vẻ đẹp hoang sơ bị lãng phí

Nằm cách Đà Lạt 30 km về phía Tây Nam, thác Voi là một trong những thắng cảnh thiên nhiên có sức cuốn hút đặc biệt. Dòng nước từ thượng nguồn Cam Ly đổ xuống từ độ cao khoảng 35 m, tạo thành vạt nước trắng xóa trải rộng giữa màu xanh. Tiếng dội vang vọng, hòa cùng tiếng cây rừng, đứng từ xa cũng nghe tiếng ầm ào réo gọi.

Thác Voi tạm ngưng hoạt động đã 5 năm, gây lãng phí tài nguyên du lịch

Muốn xuống chân thác, du khách phải chinh phục hơn 150 bậc đá uốn theo triền núi dốc. Càng xuống thấp, cảnh sắc càng kỳ thú với những khối đá lớn phủ rêu xanh, nằm giữa dòng nước như đàn voi đang phủ phục tắm mát. Xung quanh là thảm thực vật xanh mướt, những hang đá sâu và dây rừng chằng chịt. Hơi nước từ thác tạo thành màn sương mỏng, tạo nên nét hoang sơ, kỳ thú.

Thác Voi còn gắn với đời sống văn hóa của cộng đồng K’ho nơi đây từ ngàn đời. Tên dòng thác gắn với truyền thuyết về câu chuyện tình bi thương của một sơn nữ thủy chung chờ người yêu ra trận không trở về. Người K’ho gọi thác là Liêng Rơwoa Jơi Biêng, gắn với hình ảnh những con voi phủ phục hóa đá trước tình yêu son sắt và tiếng hát của nàng sơn nữ ngày đêm không dứt gọi người yêu trở về.

Từ nhiều năm qua, nơi đây từng trở thành địa chỉ quen thuộc và là lựa chọn ưa thích dành cho du khách trong và ngoài nước tìm đến thưởng ngoạn và khám phá vẻ đẹp thiên nhiên. Thác Voi cũng là đích đến nằm trên cung đường khám phá Đà Lạt - Tà Nung - Nam Ban. Tuy nhiên, vẻ đẹp ấy hiện nay chỉ có thể ngắm nhìn từ xa.

Ngắm thác Voi từ xa

Năm 2005, UBND tỉnh Lâm Đồng (cũ) đã phê duyệt dự án Bảo tồn cảnh quan thiên nhiên thác Voi, trong đó có việc tổ chức các hoạt động tham quan du lịch nhằm góp phần bảo tồn và phát huy các giá trị của di tích danh thắng; đồng thời giao cho nhà đầu tư thực hiện dự án. Thế nhưng, qua 2 lần thu hồi dự án, thay đổi nhà đầu tư do không có đủ năng lực đầu tư, không đưa vào khai thác và có hành vi sang nhượng dự án; chủ đầu tư khác thì không đáp ứng các yêu cầu pháp luật về đầu tư, đất đai, xây dựng và lâm nghiệp; đã để xảy ra các hoạt động xây dựng không phép trong khu vực bảo vệ của di tích danh lam thắng cảnh cấp quốc gia.

Du khách chỉ có thể ngắm thác Voi từ xa

'Đánh thức' thác Voi

Từ năm 2021 đến nay, thác Voi bị đóng cửa hoàn toàn. Bà Nguyễn Thị Minh ở cạnh thác Voi cho biết: 'Nhiều du khách ở xa tìm đến, đứng trước chiếc cổng sắt cửa đóng then cài, chỉ có thể nghe ầm ào thác đổ nước reo, mà đành ngậm ngùi quay về. Thật tiếc công. Người muốn ngắm thác chỉ có thể đi dọc tuyến đường 721, ngồi trong những quán cà phê cách cả cây số để nhìn dòng nước'.

5 năm qua, thác Voi vẫn đổ cuồn cuộn không dứt, những khối đá phủ rêu vẫn nằm im giữa làn nước, cây rừng vẫn xanh; chỉ có cánh cổng vào thác thì vẫn đóng chặt. Việc đóng cửa kéo dài không chỉ là lãng phí tài nguyên mà còn tiềm ẩn nguy cơ phát sinh các hình thức tham quan tự phát. Khi du khách tự tìm đường xuống thác, địa hình hiểm trở, trơn trượt có thể trở thành nguy cơ mất an toàn.

Du khách check in dưới chân thác

Ông Vũ Quang Điện (79 tuổi) đã có hơn 25 năm gắn bó với thác Voi, vừa làm bảo vệ, vừa dọn dẹp vệ sinh, chăm sóc cây, trông coi di tích ngày đêm, nghe tiếng thác ầm ào bên tai mà thấy tiếc. Ông nhớ những ngày từng đoàn người xe tấp nập từ khắp nơi tìm đến ngắm dòng nước, có ngày hàng trăm du khách. Theo ông, sức cuốn hút của thác Voi ở vẻ đẹp thiên nhiên hoang sơ, nên phải giữ cho được cảnh quan và hệ sinh thái vốn có. Nếu đầu tư cải tạo thì có thể gia cố những lối đi cho an toàn, nhưng tránh bê tông hóa tràn lan, bởi chính vẻ đẹp nguyên sơ mới làm nên sức hấp dẫn của thác.

Hiện nay, UBND tỉnh đang thận trọng chọn nhà đầu tư đủ năng lực, đồng thời thực hiện đúng trình tự pháp luật trong việc xử lý các tồn tại liên quan đến thác Voi. Nhanh chóng đưa điểm du lịch này hoạt động trở lại theo hướng hiệu quả, an toàn và đúng quy định.

Dòng Thác Voi vào các mùa trong năm

Các sở, ngành liên quan và UBND xã Nam Ban Lâm Hà cũng đang phối hợp rà soát hồ sơ pháp lý, hiện trạng đất đai, rừng và xây dựng, nhằm lập phương án quản lý khu vực này; chuẩn bị điều kiện để giao cho nhà đầu tư mới, khai thác lại danh thắng theo hướng bền vững, an toàn và bảo tồn giá trị cảnh quan.

Với những giá trị về cảnh quan và văn hóa, năm 2001, thác Voi được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) công nhận là di tích danh lam thắng cảnh cấp quốc gia.